Sonke: Dark Days
Διονύσης Ανεμογιάννης/Cacao Rocks

Με αφορμή την έκθεσή του «Dark Days» στο Bios ένας από τους πιο δημοφιλείς νέους καλλιτέχνες μιλάει στο ough! για την τέχνη του στο δρόμο και τις «πληγωμένες κυρίες με ωραία μαλλιά που ψάχνουν την αληθινή αγάπη»...

Φωτο: Christos Tzimas.

Ο Sonke [www.sonke.gr] είναι από τους καλλιτέχνες που αυτή τη στιγμή έχουν την πιο δυνατή παρουσία στους δρόμους της Αθήνας και οι φιγούρες του είναι οι πιο αναγνωρίσιμες. Κοπέλλες με μακριά σγουρά μαλλιά, ασπρόμαυρες πληγωμένες «πριγκίπισσες» και ζευγάρια που αφηγούνται τον πόνο που προκύπτει απ’ τις ερωτικές σχέσεις βρίσκονται παντού στο κέντρο, σε τοίχους, πόρτες, σε μικρό και μεγάλο μέγεθος, με χρώμα και χωρίς. Την Παρασκευή 27 Απριλίου -και για τρεις εβδομάδες- μια εκλεπτυσμένη θλίψη με δόσεις χιούμορ και νοσταλγίας θα γεμίσει τον πρώτο όροφο του Bios, όπου παρουσιάζει την τρίτη ατομική του έκθεση με τίτλο «Dark Days», σε συνεργασία με το Stigma Lab και το Ough!
Η παρακάτω συζήτηση έγινε σε δύο δόσεις, μία με τον Cacao Rocks, με τον οποίο βάφει μαζεί στο δρόμο, και λίγες μέρες αργότερα έλυσε και τις απορίες του Διονύση Ανεμογιάννη.

Πες μας για σένα, πόσο καιρό ασχολείσαι με το γκράφιτι;
Ασχολούμαι 15 χρόνια με το γκράφιτι. Ήταν κάτι που με ευχαριστούσε. Πήγα στη σχολή σκίτσου του Ορνεράκη και από και πέρα εργάζομαι ως δάσκαλος σχεδίου.

Το πιο χαρακτηριστικό σχέδιο του Sonke είναι οι ‘πριγκίπισσές’ του. Μέχρι να καταλήξεις σε αυτές δοκίμασες άλλα στυλ και τεχνοτροπίες;
Δεν ζωγράφιζα πάντα πριγκίπισσες. Θυμάμαι στις αρχές που προτιμούσα πιο καρτουνίστικες εικόνες, ή έκανα απλά tag το όνομά μου. Μετά όμως από ένα χωρισμό, άρχισα να κάνω τα συγκεκριμένα γκράφιτι. Στην αρχή ζωγράφιζα λουλούδια σε σημεία που ήξερα ότι θα τα δει η κοπέλα μου και στην συνέχεια ξεκίνησα να ζωγραφίζω κορίτσια. Δηλαδή άρχισα να ζωγραφίζω εκείνη. Ήταν ο μόνος τρόπος να επικοινωνήσω μαζί της. Δεν έπιασε το κόλπο και δεν επέστρεψε σε μένα. Μου έμεινε όμως αυτό το στυλ. Ξεπέρασα τον χωρισμό, αλλά ποτέ αυτό το στυλ ζωγραφικής.

Τα σχέδια σου είναι από τα πιο αναγνωρίσιμα στην Αθήνα, πώς σε κάνει να νοιώθεις αυτό; 
Περίεργα. Αμφιταλαντεύομαι ανάμεσα στην χαρά που με αναγνωρίζει ο κόσμος και στον φόβο της μεγάλης έκθεσης.

Είναι μάλιστα τα best selling κομμάτια στο stigma lab. Πώς νοιώθεις που κόσμος διακοσμεί τις πριγκίπισσές σου στα σαλόνια του;
Όμορφα. Δεν το σκέφτομαι συχνά έτσι, αλλά σίγουρα με ευχαριστεί.

Δέχεσαι αρνητική κριτική από τον κόσμο του γκράφιτι γι’ αυτό;
Σίγουρα υπάρχουν γκραφιτάδες που λειτουργούν πιο underground και επικρίνουν την φάση αυτή, όμως το σκίτσο για εμένα είναι ο τρόπος που έχω επιλέξει να βιοπορίζομαι, να εκφράζομαι και να ζω. Οπότε νοιώθω όμορφα που μου δίνεται αυτή η ευκαιρία και ο κόσμος την αγκαλιάζει.

Έχεις σκεφτεί να αλλάξεις το στυλ σου;
Ναι, το έχω κάνει. Ήταν κάτι ανθρωπάκια με τετράγωνα κεφάλια και λάθος προοπτικές, επηρεασμένα από κυβισμό, αλλά δεν είχε πολύ απήχηση και το σταμάτησα. Ωστόσο, έχω αρχίσει να παραλλάσω κάπως το στυλ μου. Βάζω περισσότερο χρώμα και προτιμώ πιο αφαιρετικές απεικονίσεις.

Έχω παρατηρήσει ότι όλα σου τα σκίτσα έχουν μάτια κλειστά που δακρύζουν. Γιατί;
Τα μάτια τα ζωγραφίζω κλειστά επειδή όταν τα κάνω ανοιχτά μου βγαίνουν αλλήθωρα! Ποτέ δεν κατάφερα να ζωγραφίσω σωστά μάτια… Όσο για τα δάκρυα, έχω σταματήσει να τα ζωγραφίζω.

Εσένα τι σε κάνει να δακρύζεις;
Οι άνθρωποι με κάνουν να στεναχωριέμαι. Όταν τους βλέπω να εξαθλιώνονται νοιώθω απαίσια.

Τι είναι αυτό που σου δίνει μεγαλύτερη χαρά στην διαδικασία δημιουργίας ενός γκράφιτι;
Τα πάντα. Η αίσθηση της δημιουργίας κατά κύριο λόγο, αλλά και όλα τα μικροπράγματα που την συνοδεύουν. Να, η μπογιά στα δάχτυλά μου, είναι και αυτή κάτι που με κάνει να χαμογελώ. Επίσης, η αίσθηση της παρανομίας.

Είναι πράγματι παράνομο;
Aντικειμενικά είναι. Πριν μια βδομάδα να φανταστείς, με πήγαν στο τμήμα με χειροπέδες. Έφυγα μετά από μισή ώρα, αλλά καταλαβαίνεις ότι δεν μπορείς να ζωγραφίζεις ελεύθερα.

Πάνω σε τι θα ήθελες πολύ να φτιάξεις γκράφιτι;
Σε μια μερσεντές.Θα φρόντιζα να κάνω ένα μακρόστενο σκίτσο να την πιάσει όλη. 

Ζωγραφίζεις απευθείας ή κάνεις paste up;
Και τα δύο. Μάλλον προτιμώ να ζωγραφίζω απευθείας από το να κολλώ αυτοκόλλητα. Όταν φτιάχνω κάτι σε τοίχο, η έμπνευση είναι της στιγμής, δεν προσχεδιάζω ποτέ, αυτό που φτιάχνω.

Εκτός Αθήνας κάνεις γκράφιτι;
Γκράφιτι φτιάχνω όπου τύχει και βρεθώ. Είναι σαν να αφήνω το σημάδι μου.

Έχεις μετανιώσει ποτέ για γκράφιτι που έχεις φτιάξει; Έχεις γυρίσει να το σοβαντίσεις;
Έχω μετανιώσει πολλές φορές, αλλά δεν το έσβησα. Έχω κάνει και μουτζούρες και μισοτελειωμένα σκίτσα, όταν βαριόμουν να τα τελειώσω.



Με δυσκολία μπορώ να σκεφτώ σημείο του κέντρου της Αθήνας που να μην έχει έστω και ένα δικό σου σκίτσο. Έχεις συνείδηση του πόσο ενεργή παρουσία έχεις;
Έχω κάνει πολλά γκράφιτι και φοβάμαι ότι ίσως να έχω κουράσει κόσμο. Να του έχω επιβάλλει την εικόνα μου. Γι’ αυτό προσπαθώ να προεκταθώ έξω από το κέντρο, ώστε να μην συσσωρεύονται...

Το πιο ακριβό έργο σου, που έχεις πουλήσει;
Ήταν μία αφίσα, ενάμιση μέτρου, που κόστιζε επτακόσια ευρώ.

Έχεις κάποιο σχέδιο για το μέλλον;
Ναι, το Σεπτέμβρη θα ανοίξουμε έναν χώρο στου Ψυρρή, στην οδό Σαρρή, που θα είναι αρχικά μόνιμη έκθεση δική μου και στην συνέχεια θα έρθουν και άλλοι καλλιτέχνες. Είναι στα πλαίσια μιας κίνησης να αναβαθμιστεί η γύρω περιοχή.

Από πού μπορεί να αγοράσει κανείς ένα σχέδιό σου;
Κυρίως από την ιστοσελίδα μου, sonke.gr.


Cacao: Τι θα μας παρουσιάσεις στην έκθεση σου που διοργανώνει το Stigma lab στο Bios;
Sonke: θα παρουσιάσω αυτό που κάνω και στον δρόμο, πάνω σε καμβά. Ζευγάρια φοβισμένα από τον έρωτα, πληγωμένες κυρίες με ωραία μαλλιά που ψάχνουν την αληθινή αγάπη. Ο τίτλος είναι DARK DAYS, μαύρες μέρες δηλαδή, σαν αυτές που περνάνε οι Έλληνες αλλα και οι ερωτευμένοι συχνά. 

Cacao: Πιστεύεις πως το γκραφίτι είναι κίνημα τέχνης ή απλά ένα μέσον ή είδος;
Sonke: Πιστεύω ότι το γκραφίτι είναι ένα χόμπι, είναι ένας τρόπος να επικοινωνείς, να κάνεις φίλους, να περάσεις καλά, να αντιδράσεις, να καταστρέψεις και να ανεβάσεις την αδρεναλίνη σου δημιουργώντας. Είναι ένα κίνητρο για κάποιους μικρότερους σε ηλικία για να ασχοληθούν με κάτι δημιουργικό. Αυτό που κάνουμε εμείς δεν το θεωρώ αμιγώς γκράφιτι, γιατί δεν χρησιμοποιώ γράμματα. Η ευρέως γνωστή ονομασία είναι street art, δηλαδή τέχνη του δρόμου, αν και ούτε αυτός ο όρος μου αρέσει γιατί είναι της μόδας. Προτιμώ το post modern graffiti, μεταμοντέρνο γκραφίτι δηλαδή όπως λέει και ο Prolekulture, δηλαδή η εξέλιξη αν θες του γκραφίτι σε ένα νέο κίνημα ιδιαιτέρα σημαντικό για την σύγχρονη τέχνη και πρωτοποριακό σαν μια ανάγκη του καλλιτέχνη που ζει στις πόλεις.

Cacao: Πιστεύεις πως η ελληνική αγορά τέχνης (αν υπάρχει πλέον) έχει υποτιμήσει τους καλλιτέχνες του δρόμου; Γιατί οι Έλληνες γκραφιτάδες πουλάνε πιο πολύ στο εξωτερικό; Λόγω κρίσης, ή αυτοί που έχουν χρήματα προτιμούν να χαλάνε τα λεφτά τους στα μπουζούκια ;
Sοnke: Πιστεύω ότι η ελληνική αγορά τέχνης στρέφεται σιγά-σιγά, όλο και περισότερο προς την street art, γιατί είναι ανεβασμένη στο διεθνές χρηματιστήριο της τέχνης και ειναι φτηνή ακόμη στην Ελλάδα, έρα για τους φιλοχρήματους-συλλέκτες είναι μια καλή επένδυση, αφού δεν έχουν πλέον λεφτά για μυταράδες στρέφονται προς εκεί. Εγώ έτσι το βλέπω. Για την οικονομική κατάσταση της χώρας εόναι ό,τι πρέπει. «Φτηνή» τέχνη με προοπτική, όχι μόνο για τους πλούσιους αλλά και για τους μικρομεσαίους. Καλύτερα να αγοράσει κάποιος για το σπίτι του ένα έργο ενός καλιτέχνη του δρόμου που κοστίζει 300 ευρώ και είναι προτοποριακό, παρά με τα ίδια λεφτά να αγοράσει μια αντιγραφή από το μπιζ-αρτ. Άσε που μετά μπορεί να το πουλήσει -αν θέλει- στο εξωτερικό πολύ πιο ακριβά.

Cacao: Ποια είναι η γνώμη σου για το πολιτικό γκράφιτι; Είναι ένας εύκολος τρόπος προπαγάνδας, ή κάποιοι το εκμεταλλεύονται για να γίνουν δημοφιλείς τύπου Banksy; Μήπως το γκράφιτι από μόνο του είναι μια πολιτική πράξη και δήλωση; Αφού οι καλλιτέχνες διακοσμούν το αστικό τοπίο αφιλοκερδώς και αμφισβητώντας τους νόμους.
Sonke: Πιστεύω ότι από μόνο του είναι μια πολιτική πράξη... όχι τόσο συγκεκριμενη-πολιτικά... Μου φαίνεται σαν να εκφράζει οργή και αυτό που είπες, αμφισβήτηση των νόμων! Στις πορείες οι πιο μάχιμοι που συναντάω είναι οι γκραφιτάδες. Η γνώμη μου για το πολιτικό graffiti ειναι ότι ναι, είναι ένας πολύ ωραίος και εύκολος τρόπος προπαγάνδας. Δεν το εκμεταλλεύεται κανείς αυτό στην Ελλάδα για να γίνει γνωστός σαν τον Βanksy. Αυτοι που κάνουν πολιτικό graffiti στην Ελλάδα δεν νομίζω ότι έχουν καμιά σκοπιμότητα, ίσα-ίσα, είναι οι πιο αληθινοί καλλιτέχνες του δρόμου, μιας και μένουν στον δρόμο και δεν μπαίνουν σε gallery. Και εγώ θα ήθελα να κάνω πολιτικό, αλλά φοβάμαι, γιατί αλλιώς είναι να σε πιάσει ο μπάτσος να ζωγραφίζεις καρδούλες για κάποια που αγαπάς, κι αλλιώς να σε πιάσει να ζωγραφίζεις κουκουλοφόρους.

Cacao: Πρόσφατα όμως βάψαμε μαζί και πέρασε η αστυνομία και δεν μας έκανε καν παρατήρηση! Δεν σε προβληματίζει αυτό; Μήπως αυτό που κάνουμε έχει αφομοιωθεί από ένα κατεστημένο που δεν μας αντιπροσωπεύει; Μήπως πρέπει να κάνουμε κάτι πιο προκλητικό με την τέχνη μας;
Sonke: Η αστυνομία εκεί που ήρθε ήρθε για άλλο λόγο. Ήρθε για να πιάσει μετανάστες. Αυτοί ήταν του αλλοδαπών, είχαν άλλον σκοπό. Αφού τους έπιασαν και τους κακοποίησαν και τους έβριζαν έκαναν την δουλειά τους. Εμάς μας είπαν με χαμόγελο ότι είναι ωραία αυτά που ζωγραφίζουμε, επειδή είμαστε Έλληνες, περήφανα νιάτα. Αν ήταν του τμήματος δίωξης γκραφίτι όπως υπάρχει στο Βερολίνο θα μας πήγαιναν σπρώχνοντας στην φυλακή, όπως μου έκαναν εμένα στο Βερολίνο. Δεν νομιζω ότι χρειάζεται να κάνουμε κάτι πιο προκλητικό, εμένα μου αρέσει που έχει αφομοιωθεί. Αν θες να κάνουμε κάτι πιο επικοδομητικό, ας κάψουμε καμιά τράπεζα.

Cacao: Θα άφηνες την Ελλάδα για μια άλλη χώρα όπου θα μπορούσες να επιβιώσεις κάνοντας αυτό που αγαπάς;
Sonke: Ναι.



Τα εγκαίνια της έκθεσης του Sonke "Dark Days" στο Bios που διοργανώνει σε συνεργασία με το ough! και το Stigma Lab είναι την Παρασκευή 27 Απριλίου στις 9 το βράδυ. Η έκθεση θα διαρκέσει μέχρι τις 18 Μαΐου.
 

www.sonke.gr
 



back to main