Ανάλυσέ το
Διονύσης Ανεμογιάννης

Λεκτικές σκυταλοδρομίες με τον Όμηρο Πουλάκη, που δεν κάνει τσίου.

Ο Όμηρος είναι ηθοποιός και αυτό είναι κάτι που ήθελε από πολύ μικρός αν και μέχρι σήμερα του διαφεύγει ο λόγος. Οι φίλοι του τον κατηγορούν ότι στις συζητήσεις γίνεται υπεραναλυτικός αλλά εκείνος προτιμά αυτό τον τρόπο επικοινωνίας γιατί θα ήθελε να του «μιλούν και οι άλλοι έτσι».

Φωτο: Νίκος Κατσαρός

Πού μεγάλωσες;
Μεγάλωσα στα Πατήσια στην Αθήνα, για λίγα χρόνια έζησα σε ένα χωριό στην Κέρκυρα και από εκεί και πέρα ζω μόνιμα στην Αθήνα. Στον Περισσό, στην Κυψέλη, στο Χαλάνδρι, στα Εξάρχεια και τώρα στον Άγιο Νικόλαο.

Γιατί έγινες ηθοποιός. Αν δεν γινόσουν ηθοποιός τι άλλο θα ήθελες να κάνεις στην ζωή σου;
Την επιλογή την έκανα από πού μικρός, ήταν κάτι σαν παιδικό όνειρο. Ακριβώς γι αυτό το λόγο δεν είναι σαφής σε εμένα ο λόγος για τον οποίο επέλεξα την δουλειά μου. Παρατηρώ όμως ότι επανατροφοδοτείται και επανανοηματοδοτείται με τα χρόνια. Στην πραγματικότητα δεν μπορείς να διατυπώσεις τον λόγο για τον οποίο κάνεις αυτή τη δουλειά, όχι γιατί τον ξέρεις αλλά θες να μείνει κρυφός, αλλά γιατί συνειδητοποιείς ότι την ίδια στιγμή που τον διατυπώνεις, το ίδιο το αντικείμενο μετεξελίσσεται. Εν τέλει, νομίζω ότι η λογοδοσία γι’ αυτή σου την επιλογή μεταφέρεται στο μέλλον, κάποια στιγμή ίσως το ανακαλύψεις. Δεν μπορεί να προηγείται η ερμηνεία, της ζωής, ‘πρέπει να ζήσω κι άλλο για να καταλάβω γιατί έχω κάνει κάποια πράγματα’.

Ποιο είναι το θετικό του να μένεις στο κέντρο της πόλης και όχι στα προάστια;
Οι εύκολες μετακινήσεις, η ταχύτητα με την οποία μπορείς να προσεγγίσεις τα πράγματα, το ότι ανά πάσα στιγμή μπορείς να αλλάξεις την πορεία της καθημερινότητάς σου και να πεις ‘θα βγω’, χωρίς να εγκλωβίζεσαι σε μια επιλογή. Ταυτόχρονα, ένα άλλο θετικό είναι ότι είσαι μέσα στον παλμό των πραγμάτων, ότι δηλαδή η καθημερινότητα αποτυπώνεται πολύ έντονα γύρω σου, δεν μπορείς να ξεφύγεις από αυτή. Κάτι τέτοιο μπορεί να είναι κάποιες φορές στενάχωρο ή να δημιουργεί συναισθηματικούς κραδασμούς, όμως είναι σημαντικό να συμβαίνει.

Πόσο εύκολες ή πόσο προβληματικές διαπιστώνεις τις διαπροσωπικές σχέσεις σήμερα;
Ω ρε φίλε…Είναι πάρα πολύ δύσκολες κατά την γνώμη μου. Νοιώθω σαν να έχει αναπτυχθεί πάρα πολύ η προσωπική οπτική των ανθρώπων για τα πράγματα , από την μία και από την άλλη να ατροφεί η διάθεση για την πέρα του ενός διαμόρφωση της πραγματικότητας. Το άνοιγμα προς κάτι το συλλογικό. Πιστεύω ότι έχει διασαλευτεί ο τρόπος με τον οποίο βλέπουμε τις σχέσεις από μια εμπορική αντίληψη των πραγμάτων. Μιλάμε για ‘συναισθηματικές επενδύσεις’, ‘να μην χάνουμε τον χρόνο μας με άλλους’, ‘τι κέρδισες από αυτή τη σχέση’, ‘βγήκες χαμένος’. Αυτό κάνει τις ανθρώπινες επαφές πάρα πολύ δύσκολες. Αυτό που με ανησυχεί στην σκέψη σου είναι ότι αναπτύσσουμε ανθρώπινες  σχέσεις για να πετύχουμε τις επιδιώξεις μας μέσα από αυτές, παρά για να βιώσουμε πιθανότητες σκοπών που δεν γνωρίζουμε. Εκεί λοιπόν αρχίζει η δυσαναλογία. Δεν μπορώ εκ των προτέρων να έχω αποφασίσει αν με συμφέρει ή όχι η επαφή μαζί σου γιατί έτσι έχω ήδη στενέψει τα περιθώρια της επαφής μας. Ή θα απολαύσω αυτό που μπορείς να μου προσφέρεις ή θα το απωθήσω από την πρώτη μας κι όλας επαφή.

Παρατηρώ ότι δίνεις πολύ μεγάλη σημασία στο τι λες και πώς το λες. Γιατί όμως τόση προσπάθεια;
Θεωρώ ότι η προσωπική τοποθέτηση του καθενός στην δημόσια σφαίρα διαλόγου, αποτελεί ένα σημαντικό τμήμα τόσο και της δουλειάς όσο και της κοινωνίας μας. Είναι σημαντικό να αναπτύσσεις σχέση με αυτά που λες. Να έχεις συνείδηση ότι ο λόγος είναι πράξη. Οι άνθρωποι τείνουν να διαχωρίζουν τα λόγια με τις πράξεις, για εμένα όμως είναι ένα και το αυτό.

Πες μου λίγα πράγματα για τον ‘Βυσσινόκηπο’ όπως τον ανεβάζετε στο θέατρο Νέου Κόσμου. Ποια είναι η προσέγγιση του Παντελή Δεντάκη στο κείμενο του Τσέχωφ;
Στις προθέσεις του Παντελή είναι να καταδείξει μια σχέση μεταξύ του έργου και της σημερινής πραγματικότητας. Ο Βυσσινόκηπος περιγράφει μέσα από μια παλέτα χαρακτήρων τις ανθρώπινες σχέσεις και την κίνηση της ιστορίας και του χρόνου που τους εμπεριέχει. Τους πετυχαίνει σε μια κομβική στιγμή, μια ακραία μετάβαση σε επίπεδο ανθρώπινων σχέσεων αλλά και οικονομικο-κοινωνικό-πολιτικού καθεστώτος. Μια άλλη επιδίωξη του Παντελή είναι να αναδείξει τα στοιχεία του κωμικού και του δραματικού που υπάρχουν στο κείμενο.

Η επικαιροποίηση του έργου στην τέχνη είναι απαραίτητη ή μήπως θα ταν καλύτερα ο καλλιτέχνης να μείνει πιστός στο όραμά του;
Το θέατρο είναι μια παραστατική τέχνη και ως τέτοια δεν μπορεί παρά να συμβαίνει στο παρόν. Οπότε το θέατρο ,θέλοντας και μη, είναι εγκλωβισμένο στο παρόν. Και ο ηθοποιός είναι ένας καλλιτέχνης της παρούσης στιγμής, το έργο του είναι ο εαυτός του στο τώρα. Δεν μπορεί να αναπτύξει την σχέση που αναπτύσσει ένας γλύπτης ή ένας ζωγράφος με το δημιούργημά του, γιατί εκείνο εκφεύγει του εαυτού του και στατικοποιείται μέσα στον χρόνο. Από εκεί και πέρα όμως, το να είναι επίκαιρο ένα έργο δεν είναι η απόλυτη και μοναδική προϋπόθεσή ύπαρξής του. Οι άνθρωποι που θα το πραγματώσουν και εκείνοι που θα το παρακολουθήσουν, ζουν το παρόν. Η σύζευξη μεταξύ προσωπικού χρόνου και της εξωτερικής πραγματικότητας, δημιουργεί το καλύτερο αποτέλεσμα. Πρέπει να την αφουγκράζεσαι συνεχώς αυτή την σχέση.

Υπάρχει έντονο το στοιχείο του εφήμερου στο θέατρο.
Μόνο το εφήμερο υπάρχει, το θέατρο είναι σκιά. Είναι η διαμόρφωση του παρόντος χρόνου σε τέχνη. Εκφεύγει συνεχώς.

Έχουμε καλές θεατρικές παραστάσεις στην Αθήνα;
Το αθηναϊκό θέατρο, χρόνια τώρα, έχει δείξει εξαιρετικά δείγματα τόσο σε επίπεδο διαδικασιών όσο και σε επίπεδο αποτελεσμάτων.

Όταν όμως έχουμε πάνω από 250 παραστάσεις μέσα σε μια θεατρική σεζόν, πώς είναι δυνατόν να αποφύγουμε τον ερασιτεχνισμό ή το κακό θέατρο; Τουλάχιστον ποσοστιαία σώζεται η κατάσταση;
Δεν νομίζω ότι βρισκόμαστε αντιμέτωποι με μια θεατρική φούσκα. Και ο λόγος είναι ότι αυτή η θεατρική πληθώρα, δεν στηρίζεται σε κεφάλαια αλλά καθαρά και μόνο σε μια καλλιτεχνική ανάγκη για δημιουργικότητα.

Αυτή είναι η πρόθεση. Το αποτέλεσμα;
Μπορεί πράγματι η πλειοψηφία να μην είναι τόσο υψηλού επιπέδου όσο θα μπορούσαν ή θα έπρεπε να είναι, όμως όλες μαζί συντελούν στο να έχουμε αρκετές καλές θεατρικές παραστάσεις. Όλα τα έργα στο θέατρο είναι σε μια αλληλεπίδραση, συνδιαμορφώνουν την πραγματικότητα. Θα ήταν υπέροχο να υπήρχαν 250 καταπληκτικές παραστάσεις (χώρια που δεν θα προλαβαίναμε να τις δούμε), όμως δεν πρέπει να είναι αυτή η επιδίωξή μας. Γι αυτό ανεξαρτήτως αποτελέσματος –γιατί η τέχνη δεν κρίνεται μόνο από το αποτέλεσμά της- είναι ένα πράγμα σημαντικό. Είναι εντελώς διαφορετικός αυτός ο πλουραλισμός από το φαινόμενο που είχαμε αντιμετωπίσει στην τηλεόραση τις δεκαετίες του ’90 και του ’00. Εκεί υπήρχε ένα κεφάλαιο που επεδίωκε αύξηση των ποσοστών, παρακολουθούσαμε μια καθίζηση της καλλιτεχνικής αξίας και σημασίας όλων των έργων.  

Ποιος είναι ο πιο σοφός άνθρωπος του κόσμου;
Θα έλεγα ότι είναι εκείνος που δεν αντιλαμβάνεται την σοφία του ως σημείο επιρροής και γνωρίζει ότι δεν υπάρχει αυτό που λέμε, ‘ο πιο σοφός άνθρωπος του κόσμου’. Με αυτή την έννοια, θα μπορούσαμε να είμαστε όλοι.

Ποια η σχέση σου με τα κοινωνικά δίκτυα; Βοηθούν να επικοινωνείς τις σκέψεις σου;
Εδώ και λίγο καιρό έκανα προφίλ στο Facebook και αφού μου πήρε πολύ χρόνο να κατανοήσω την επικινδυνότητά του και τις πιθανές του σημασίες, νηπιακά ακόμη, προσπαθώ να αλληλεπιδράσω μαζί του.

Είναι ωραίο το facebook;
Όχι, δεν είναι ωραίο.

Τι είναι τότε;
Είναι μια πύλη σε μια υπερδημόσια σφαίρα διαλόγου.

Ποια είναι η πιο ευχάριστη σκέψη με την οποία μπορούμε να κλείσουμε αυτή την συνέντευξη; Οι στατιστικές λένε ότι αν είναι πράγματι ευχάριστη, εκφέροντάς τη, θα χαμογελάσεις αμυδρά.
Φυγή προς τα μπρος, όπως λέει και μια φίλη μου, φυγή προς τα μπρος!

Ο Όμηρος Πουλάκης αυτή την περίοδο εμφανίζεται στο ‘Βυσσινόκηπο’ του Τσέχωφ στο Θέατρο Νέου Κόσμου (μέχρι 23.04) και στο ‘Ο καλός άνθρωπος του Σετσουάν στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών του Ιδρύματος Ωνάση (μέχρι τις 10.02)
 



back to main